مواد مغذی فاضلاب
در تصفیه فاضلاب شهری، حذف مواد مغذی، یک ضرورت معمول تلقی می گردد اما در تصفیه فاضلاب صنعتی، لزوما چنین نیست. هر چند فاضلاب های وجود دارد (به عنوان مثال فاضلاب کشتارگاه که حاوی خون می باشند) که نیازمند حذف مواد مغذی می باشند (شامل نیتریفیکاسیون و دنیتریفیکاسیون فاضلاب کشتارگاه به منظور حذف نیتروژن)، اما در بیشتر موارد این فاضلاب مستلزم افزودن مواد مغذی می باشند تا رشد میکروبی را تقویت نمایند.
این امر بدین علت است که فاضلاب های صنعتی ممکن است دارای بار آلی بسیار بالایی به نسبت نیتروژن و فسفر موجود در آن باشند (به طور مثال نسبت بهینه BOD:N:P در حدود 100:5:1حاصل نمی شود. زیرا BOD به بیش از 100برابر می رسد).
مواد شیمیایی متداول به کار رفته برای مکمل سازی اوره و اسید فسفریک می باشند. این مکمل معمولا پس از فرایند های فوق ذکر، افزوده می گردند، تا علاوه بر اینکه از حذف توسط فرآیند های فیزیکی - شیمیایی جلوگیری شود به طور موثر در رشد بیولوژیکی به کار گرفته شوند. مواد مغذی می توانند در تصفیه مقدماتی به فاضلاب تزریق گردند یا به صورت مستقیم به راکتور بیولوژیکی افزوده شوند.
جایگزینی در تصفیه خانه فاضلاب صنعتی
در تصفیه خانه های کوچک فاضلاب صنعتی، ممکن است از فسفات دی هیدروژن آمونیوم، به جای استفاده از اسید فسفریک استفاده شود. به علت هزینه بالای فسفات دی هیدروژن آمونیم در مقایسه با اوره و اسید فسفریک ،این ماده در صورتی که نیاز به مکمل های مواد غذایی نسبتا اندک باشد به کار می رود. به دلیل مشابه در خصوص هزینه و کار با مواد شیمیایی، می توان از فاضلاب خانگی، در صورت دسترسی استفاده نمود و با ترکیب با فاضلاب صنعتی، فاضلاب متعادل تری از لحاظ نسبت BOD:N:P ایجاد کرد.
در صورتی که کارخانه دارای خوابگاهی برای کارکنانش باشد، این گزینه می تواند مورد بررسی قرار بگیرد.
در حالی که تنها افزودن مکمل های نیتروژن و فسفر اغلب کافی به نظر می رسد، مواردی وجود دارد که تامین این مواد مغذی اصلی به تنهایی کافی نمی باشد. در حالت اضافه کردن مواد مغذی جزئی ضرورت می یابد.
اگر چه چنین شرایطی به ندرت در رابطه با فاضلاب های کشاورزی یا کشت و صنعت رخ می دهد، اما گاهی در پی فعالیت های تولیدی کارخانه صنعتی که از مواد خام طبیعی استفاده نمی کند و یا مواد اولیه آن از نوع فراوری شده هستند بروز می کند.
مواد مغذی لجن فاضلاب
مواد مغذی شامل منیزیم، پتاسیم، کلسیم، آهن، منگنز، مس و کبالت (co.cu.Mn.Fe.ca.k.Mg) می باشد. به عنوان مثال در برخی از مواقع فاضلاب های صنایع شیمیایی مستلزم افزودن منیزیم به عنوان مکمل جهت کنترل تشکیل دانه یا توده های لجن با غلظت کافی می باشند. بدین وسیله عملیات بهتر فرآیند های بی هوازی در زنجیره تصفیه امکان پذیر می گردد. مثالی دیگر .فاضلاب کارخانجات تولید نوشابه است.
استفاده از مکمل های نیتروژن و فسفر ،به تنهایی امکان پیشبرد فرآیند های زیستی را فراهم می آورد اما ممکن است عملیات از لحاظ ثبات فرآیند و انتخاب جمعیت میکروبی که امکان تشکیل بهتر توده و در نتیجه زلال سازی آسانتر و کنترل لجن اضافی را فراهم می سازد، دشوار گردد. در این حالت کاربرد یک ماده مغذی جزئی مانند پتاسیم، مسئله را تسهیل و هموار می سازد.
علاوه بر مواد مغذی اصلی و جزئی، کاتالیزور های زیستی به عنوان مواد افزودنی نیز از لحاظ تجاری در دسترس می باشند. این مواد افزودنی شامل ترکیبات آنزیمی، جامدات باکتریایی خشک شده و احتمالا محصولات فرعی تخمیر باکتریایی می باشند.
معمولا افزودن اینگونه مواد به بهره برداران تاسیسات تصفیه خانه فاضلاب توصیه می گردد تا عملیات فرایندهای زیستی را بهبود ببخشد و در نتیجه کیفیت فاضلاب اصلاح گردد. اگر چه چنین مواد افزودنی اینگونه مواد به بهره برداران تاسیسات تصفیه خانه فاضلاب توصیه می گردد تا عملیات فرایند های زیستی را بهبود بخشد و در نتیجه کیفیت فاضلاب اصلاح گردد. اگر چه چنین مواد افزودنی ممکن است در عمل موثر باشند.
در این حالت، هزینه های بهره برداری تحمیل شده ممکن است منتهی به جستجوی راحل های جایگزین دایمی و اقتصادی تری مشکلات فرایند زیستی گردد. اگر چه چنین مواد افزودنی، نقش خود را به عنوان یک راه حل سریع و نه دایمی ایفا می کنند، مشکلات فرایند بایستی بررسی و مورد اصلاح قرار گیرد.
